Doradca handlowy 24h: 603 339 988
Na manipulatorze systemu alarmowego pojawia się komunikat „Był sabotaż, wezwij serwis”, chociaż w budynku nie widać śladów włamania. Czy oznacza to, że ktoś próbował uszkodzić instalację? Niekoniecznie. System mógł zarejestrować otwarcie obudowy czujki, uszkodzenie przewodu lub usterkę techniczną. Warto jednak ustalić przyczynę zgłoszenia, zanim uznasz je za niegroźny błąd.
Nowoczesne systemy alarmowe nie tylko wykrywają zagrożenia w chronionym obiekcie, ale również nadzorują stan własnych elementów. W tym artykule wyjaśniamy, czym jest sabotaż alarmu, jak działa zabezpieczenie tamper, co może spowodować uruchomienie alarmu sabotażowego oraz jak należy na niego reagować.
Sabotaż systemu alarmowego polega na ingerencji, która może zakłócić lub uniemożliwić jego prawidłowe działanie. Może to być np. próba otwarcia obudowy czujki, oderwania urządzenia od ściany albo uszkodzenia przewodów.
Należy przy tym odróżnić faktyczny sabotaż od alarmu sabotażowego:
●Sabotaż to działanie polegające na ingerencji w urządzenia lub zabezpieczenia systemu.
●Alarm sabotażowy to sygnał wygenerowany przez system po wykryciu określonego zdarzenia. Nie przesądza on o tym, czy doszło do celowego działania.
Przykładowo, pracownik firmy może przypadkowo poruszyć czujkę drabiną podczas remontu. Jeżeli spowoduje to naruszenie zabezpieczenia obudowy, system może zgłosić sabotaż, mimo że nikt nie próbował celowo uszkodzić instalacji.
System alarmowy składa się z wielu współpracujących urządzeń, takich jak czujki, centrala, manipulatory i sygnalizatory. Część z nich wyposażona jest w zabezpieczenia antysabotażowe, których zakres działania zależy od konstrukcji konkretnego urządzenia. Więcej informacji o poszczególnych elementach instalacji znajdziesz w artykule z czego składa się system alarmowy.
Tamper to określenie zabezpieczenia, które pozwala wykrywać określone próby fizycznej ingerencji w urządzenie alarmowe. W wielu urządzeniach funkcję tę pełni styk sabotażowy, najczęściej w postaci mikroprzełącznika. Reaguje on na otwarcie obudowy, a w odpowiednio skonstruowanych urządzeniach także na próbę oderwania ich od podłoża.
Warto zaznaczyć, że typowy styk tamper służy do wykrywania naruszeń mechanicznych. Nie należy utożsamiać go np. z funkcją antymaskingu, która odpowiada za wykrywanie prób zasłonięcia pola detekcji czujki. Są to odrębne mechanizmy zabezpieczające, choć mogą występować w tym samym urządzeniu.
Działanie tego mechanizmu można sprowadzić do trzech etapów:
1. Stan normalny – przy prawidłowo zamkniętej i zamontowanej obudowie zabezpieczenie znajduje się w stanie spoczynku.
2. Naruszenie – otwarcie urządzenia lub oderwanie go od podłoża może spowodować zmianę stanu styku sabotażowego.
3. Reakcja systemu – centrala otrzymuje informację o naruszeniu zabezpieczenia i reaguje zgodnie z konfiguracją instalacji.
W systemach przewodowych odpowiednio nadzorowana instalacja może również wykrywać ingerencję w okablowanie, np. przecięcie przewodu. Dzięki temu zabezpieczenie antysabotażowe nie musi ograniczać się wyłącznie do kontroli zamknięcia obudowy.
Oba rodzaje alarmów pełnią inne funkcje.
|
Alarm włamaniowy |
Alarm sabotażowy (tamper) |
|
Informuje o wykryciu zdarzenia w chronionym obszarze, np. ruchu w biurze lub otwarcia drzwi. |
Informuje o wykryciu ingerencji w urządzenie lub nadzorowany obwód. |
|
Zazwyczaj zależy od stanu czuwania odpowiedniej strefy. |
Może być zgłaszany również przy rozbrojonym systemie. |
|
Jego zadaniem jest wykrywanie zagrożeń w chronionym obiekcie. |
Jego zadaniem jest ochrona sprawności i integralności instalacji alarmowej. |
Sposób sygnalizacji obu rodzajów alarmu zależy od modelu centrali oraz konfiguracji systemu. Wykrycie sabotażu nie musi więc oznaczać uruchomienia syreny. System może również wyświetlić ostrzeżenie, zapisać zdarzenie w pamięci lub wysłać odpowiednie powiadomienie.
Alarm sabotażowy może mieć różne przyczyny. Najczęściej można je przyporządkować do jednej z trzech grup.
To sytuacje, przed którymi mają chronić zabezpieczenia antysabotażowe. Mogą obejmować próby otwierania obudów, usuwania urządzeń z miejsc montażu oraz celowego uszkadzania elementów instalacji.
Przykładowo, próba oderwania odpowiednio zabezpieczonego sygnalizatora od ściany może doprowadzić do naruszenia styku sabotażowego i wygenerowania sygnału alarmowego.
Zabezpieczenia tamper utrudniają niezauważone ingerowanie w system, jednak zakres wykrywanych zdarzeń zależy od konstrukcji urządzeń i sposobu wykonania instalacji.
Alarm sabotażowy może zostać uruchomiony również podczas codziennego użytkowania obiektu. Do takich sytuacji należą m.in.:
●przesunięcie lub poluzowanie czujki podczas sprzątania albo remontu;
●otwarcie obudowy urządzenia podczas prac konserwacyjnych, które nie zostały wcześniej uzgodnione z serwisem;
●nieprawidłowe zamknięcie obudowy po zakończeniu przeglądu;
●oderwanie źle zamocowanego elementu od podłoża.
Nawet zwykłe prace malarskie mogą spowodować uruchomienie alarmu sabotażowego, jeśli pracownicy zdemontują czujkę bez wcześniejszego przygotowania systemu.
Warto o tym pamiętać szczególnie w firmach, gdzie prace remontowe i techniczne są wykonywane przez zewnętrznych wykonawców. Przed rozpoczęciem działań w pobliżu urządzeń alarmowych należy uzgodnić ich zakres z osobą odpowiedzialną za instalację.
Komunikat o sabotażu może być spowodowany także wadliwym stykiem, uszkodzeniem przewodu, problemami z połączeniem lub błędem montażowym.
Warto jednak pamiętać, że nie każda awaria systemu alarmowego oznacza sabotaż. Przykładowo niski poziom baterii w czujce bezprzewodowej jest zazwyczaj sygnalizowany jako osobna usterka.
Sposób zgłaszania nieprawidłowości zależy jednak od konkretnego systemu. W niektórych instalacjach również określone problemy z komunikacją mogą powodować wygenerowanie sygnału sabotażowego.
Zabezpieczenia antysabotażowe mogą być stosowane w różnych elementach instalacji. Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej o ich przeznaczeniu, przeczytaj nasz poradnik omawiający rodzaje czujników alarmowych.
Należy odróżnić czuwanie systemu, czyli wykrywanie zagrożeń w chronionym obszarze, od nadzorowania stanu urządzeń alarmowych.
W wielu systemach zabezpieczenia antysabotażowe pozostają aktywne również wtedy, gdy czuwanie jest wyłączone. Dzięki temu instalacja może wykryć próbę ingerencji w urządzenie także w godzinach pracy firmy, kiedy standardowe czujki ruchu nie wywołują alarmu włamaniowego.
Jest to istotne z punktu widzenia ochrony obiektów, ponieważ próba uszkodzenia lub demontażu urządzenia może nastąpić również wtedy, gdy pracownicy normalnie korzystają z budynku.
Szczegółowy sposób działania zależy jednak od modelu centrali i konfiguracji instalacji, w tym sposobu obsługi oraz blokowania poszczególnych wejść.
Po wykryciu naruszenia system może zapisać zdarzenie w pamięci, wyświetlić komunikat, uruchomić sygnalizację lub przekazać informację do stacji monitorowania alarmów. Nie w każdej instalacji naruszenie zabezpieczenia tamper spowoduje włączenie syreny.
W określonych systemach alarmowych, m.in. w centralach SATEL może pojawić się komunikat „Był sabotaż, wezwij serwis”. Informuje on o wcześniej zarejestrowanym zdarzeniu sabotażowym.
Nie musi to oznaczać, że naruszenie zabezpieczenia nadal trwa. Przykładowo, obudowa czujki mogła zostać otwarta, a następnie ponownie zamknięta. System zarejestrował jednak zdarzenie i nadal wyświetla informację o jego wystąpieniu.
W niektórych centralach, np. w określonych systemach SATEL, skasowanie tego komunikatu wymaga hasła serwisowego. Zwykły użytkownik lub administrator nie zawsze może go usunąć.
Sposób obsługi takiego zdarzenia zależy od modelu i ustawień urządzenia. Dlatego należy postępować zgodnie z dokumentacją konkretnego systemu i zaleceniami instalatora.
Warto też pamiętać, że centrala alarmowa odpowiada za odbieranie i analizowanie sygnałów z urządzeń, rejestrowanie zdarzeń oraz uruchamianie odpowiednich reakcji. Samo usunięcie komunikatu z jej pamięci nie oznacza więc, że przyczyna alarmu została wyeliminowana.
Pojawienie się komunikatu tamper nie musi oznaczać próby włamania, ale nie należy go ignorować. Najważniejsze jest ustalenie przyczyny i upewnienie się, że system nadal prawidłowo chroni obiekt.
Ustal, czy system informuje o aktualnym naruszeniu zabezpieczenia, czy o alarmie zapisanym wcześniej w pamięci.
Jeżeli oprogramowanie na to pozwala, sprawdź historię zdarzeń. Zwróć uwagę na czas wystąpienia zgłoszenia oraz nazwę urządzenia, którego ono dotyczy.
Takie informacje mogą pomóc serwisantowi w zlokalizowaniu źródła problemu.
Jeśli sytuacja jest bezpieczna, sprawdź, czy w ostatnim czasie prowadzono remont, przestawiano wyposażenie lub wykonywano prace instalacyjne w pobliżu urządzeń alarmowych.
Warto również ustalić, czy ktoś z pracowników lub wykonawców nie otwierał obudowy czujki albo nie próbował jej przesunąć.
Jeżeli jednak istnieje podejrzenie włamania lub obecności intruza, nie należy samodzielnie przeszukiwać obiektu. Trzeba postępować zgodnie z obowiązującymi procedurami bezpieczeństwa i skontaktować się z ochroną lub odpowiednimi służbami.
Próba usunięcia problemu bez odpowiedniej wiedzy może spowodować kolejne alarmy lub doprowadzić do uszkodzenia elementów instalacji.
Nie należy również wyłączać zabezpieczeń antysabotażowych tylko po to, aby pozbyć się komunikatu z wyświetlacza. Takie działanie może osłabić ochronę systemu i utrudnić wykrycie rzeczywistej ingerencji w przyszłości.
Specjalista powinien ustalić źródło zgłoszenia, sprawdzić stan urządzeń oraz zweryfikować prawidłowość działania zabezpieczeń.
Jeżeli alarm został wywołany przypadkowo, np. przez niedomkniętą obudowę czujki, serwisant może usunąć przyczynę problemu i sprawdzić działanie instalacji.
Po zakończeniu diagnostyki i usunięciu nieprawidłowości powinien również, jeśli jest to wymagane, skasować odpowiedni komunikat serwisowy.
Samo usunięcie komunikatu z wyświetlacza nie powinno kończyć diagnostyki.
Należy upewnić się, że przyczyna zgłoszenia została wyeliminowana, a system prawidłowo nadzoruje urządzenia i chroniony obiekt.
Ma to szczególne znaczenie w obiektach firmowych, gdzie niesprawność nawet jednego elementu instalacji może ograniczyć skuteczność zabezpieczenia określonej strefy.
Sposób obsługi alarmu sabotażowego zależy również od tego, czy instalacja współpracuje z centrum monitorowania.
W systemie niewspółpracującym z takim centrum informacja o sabotażu może być sygnalizowana lokalnie lub przesyłana bezpośrednio do użytkownika, np. poprzez aplikację mobilną.
Jeżeli obiekt korzysta z usługi, jaką jest monitoring sygnałów alarmowych, informacja o zdarzeniu sabotażowym może być również przekazywana do stacji monitorowania alarmów, o ile system został odpowiednio skonfigurowany, a zakres usługi obejmuje obsługę takich sygnałów.
Operator centrum monitorowania może wówczas podjąć działania zgodne z ustaloną procedurą. W zależności od rodzaju zdarzenia i warunków usługi mogą one obejmować weryfikację zgłoszenia, kontakt z osobą odpowiedzialną za obiekt lub uruchomienie innych przewidzianych działań.
Przykładowo, jeżeli system alarmowy magazynu zgłosi w nocy naruszenie zabezpieczenia sygnalizatora, przekazanie informacji do centrum monitorowania może pozwolić na rozpoczęcie odpowiedniej procedury bez konieczności oczekiwania, aż pracownicy pojawią się w obiekcie następnego dnia.
Warto przy tym zaznaczyć, że samo odebranie sygnału tamper nie musi automatycznie oznaczać wysłania patrolu interwencyjnego. Sposób reakcji zależy od zakresu usługi, konfiguracji systemu oraz uzgodnionych procedur.
Odpowiedni montaż i regularna konserwacja instalacji pozwalają ograniczyć liczbę nieuzasadnionych zgłoszeń sabotażowych.
Warto zadbać przede wszystkim o:
●prawidłowy montaż i właściwe zamocowanie urządzeń;
●regularne przeglądy techniczne;
●kontrolę stanu obudów, mocowań i połączeń kablowych;
●odpowiednie planowanie prac remontowych w pobliżu instalacji;
●korzystanie z pomocy serwisu przy przenoszeniu, demontażu i wymianie czujek;
●niewyłączanie zabezpieczeń antysabotażowych bez uzasadnionej potrzeby i odpowiedniej procedury serwisowej.
Należy jednak pamiętać, że prawidłowy montaż nie wyeliminuje wszystkich alarmów sabotażowych. Ich zadaniem jest przecież również wykrywanie rzeczywistych prób ingerencji w urządzenia.
Dobrze utrzymany system powinien ograniczać ryzyko nieuzasadnionych zgłoszeń wynikających z usterek, poluzowanych obudów czy problemów z połączeniami, a jednocześnie zachowywać zdolność do wykrywania naruszeń zabezpieczeń.
Zabezpieczenie antysabotażowe jest ważnym elementem systemu alarmowego, ponieważ pozwala wykrywać ingerencję w jego urządzenia i połączenia. Komunikat tamper nie musi oznaczać próby włamania, ale jego przyczynę należy wyjaśnić. Samo skasowanie powiadomienia nie wystarczy, jeżeli źródłem problemu jest uszkodzona czujka, przewód lub inny element instalacji.
W obiektach firmowych znaczenie ma również sposób obsługi takich zdarzeń. Odpowiednio skonfigurowany system może przekazywać sygnały sabotażowe do centrum monitorowania, umożliwiając podjęcie działań zgodnie z ustaloną procedurą.
Polpatron oferuje monitoring sygnałów alarmowych jako jeden z elementów ochrony obiektów. Jeżeli planujesz wdrożenie systemu alarmowego lub rozbudowę istniejącej instalacji, warto uwzględnić nie tylko wykrywanie włamań, ale również nadzorowanie sprawności zabezpieczeń i odpowiednią obsługę zgłaszanych zdarzeń.
Nie. Sygnał może być spowodowany celową ingerencją, przypadkowym naruszeniem urządzenia, np. podczas remontu, lub usterką techniczną. Dlatego każde zgłoszenie wymaga ustalenia przyczyny.
W wielu systemach tak. Zabezpieczenia antysabotażowe mogą pozostawać aktywne również wtedy, gdy system jest rozbrojony. Sposób reakcji zależy jednak od zastosowanych urządzeń i konfiguracji instalacji.
Zależy to od modelu centrali, jej ustawień oraz uprawnień użytkownika. W niektórych systemach usunięcie tego komunikatu wymaga dostępu serwisowego. Przed jego skasowaniem należy ustalić i usunąć przyczynę zgłoszenia.
Zwykle nie. Niski poziom baterii jest najczęściej zgłaszany jako osobna usterka zasilania. Sposób prezentowania takich zdarzeń może się jednak różnić w zależności od producenta i konfiguracji systemu.